SIANBRP  تكاب

تابستان و روزهاي گرم سال، فرصت مغتنم و مناسبي براي گردشگري و بهره گرفتن از زيبايي هاي طبيعي و فرهنگي و تاريخي و لذت بردن از آثار بي شمار طبيعي و فرهنگي آذربايجان غربي است كه در جاي جاي اين استان گسترده شده است.
آذربايجان غربي يكي از استانهايي است كه با برخورداري از آب و هواي معتدل، طبيعت زيبا و آثار متعدد باستاني، تاريخي و فرهنگي اش، مقصد گردشگري براي مسافران داخلي و خارجي است.
توجه به زمينه هاي گردشگرپذيري و سرمايه گذاري در مناطق گردشگري طي سالهاي اخير سبب شده كه استان آذربايجان غربي با رشد نسبي گردشگران داخلي و خارجي رو به رو شود.
مديركل ميراث فرهنگي، صنايع دستي و گردشگري آذربايجان غربي مي گويد: امسال با آغاز فصل تابستان ميراث فرهنگي، صنايع دستي و گردشگري استان تمهيدات ويژه اي براي گردشگران و مسافران داخلي و خارجي در نظر گرفته است.
جعفر ذوالفقاري ادامه داد: يكي از اين اقدامات، استقرار ?? راهنماي گردشگري در اماكن تاريخي، پايانه هاي مرزي، بناهاي فرهنگي و تاريخي و موزه هاي استان است.
وي افزود: تبليغات وسيع در سطح استان و چاپ و توزيع نقشه هاي جديد گردشگري براي مسافران در مكان هاي ياد شده از ديگر اقداماتي است كه امسال ميراث فرهنگي، صنايع دستي و گردشگري آذربايجان غربي در راستاي جذب گردشگر و نيز راهنمايي آنان به نحو مطلوب در نظر گرفته است.
آذربايجان غربي استان پهناوري است كه از كرانه‌هاي رود ارس در شمال تا دره زاب كوچك در سردشت گسترده شده تا تابلويي از عظمت خداوند را در گستره چشم بينندگان قرار دهد.
اين استان براي هر فصل از سال جلوه خاصي دارد كه همواره خيره كننده براي گردشگران بوده است.
آذربايجان غربي سرزميني است با طبيعت خاص خود كه در بيشتر ايام سال پوشيده از لاله، شقايق، نرگس، سوسن و سنبل است و تالابها، مردابها، آبگيرها و سواحل و جزاير درياچه اروميه‌اش، ميعادگاه و زيستگاه صدها نوع پرنده وحشي بومي و مهاجر و رودهاي آن محل زندگي آبزيان منحصر به فرد است.
طبيعت بهاري استان سرسبز آذربايجان غربي با رودخانه هايي كه در مناطق مختلف سرازير هستند، دامنه كوههاي پوشيده از لاله هاي قرمز رنگ و عطر شامه نواز انواع گل هاي وحشي و نوازش نم نم باران بهاري اش نمود مي يابد.
كساني كه تابستان را براي ديدار از آذربايجان غربي انتخاب مي كنند از ديدن جلوه هاي زيباي باغات سيب و انگور و ساير درختان ميوه هاي هسته دار و بي هسته در حاشيه جاده هاي مختلف استان متحير از عظمت خالق هستي مي شوند.
پاييز و زمستان آذربايجان غربي نيز حكايتي از زيبايي هاي اين فصل ها را به تصوير مي كشد به طوري كه در پاييز كلكسيوني از رنگ هاي مختلف در طبيعت اين استان مشاهده مي شود كه نقاش بزرگ هستي به تصوير كشيده و باعث حيرت بينندگان مي شود.
زمستان آذربايجان غربي نيز با وجود تمام سختي هايش، زيبا و سحرانگيز است به خصوص در كوه ها و ارتفاعات اش كه با لباسي يك دست سفيد، جلوه گري و طنازي مي كنند.
تنوع آثار موجود تاريخي با زيبايي‌ هاي خداداد طبيعي در اين استان دست به دست هم داده‌اند و مناظر روح ‌نوازي را در مساحتي حدود ‎ ?? هزار كيلومتر مربع ايجاد كرده‌اند كه چشم هر بيننده‌اي را خيره مي‌ كند.
آذربايجان غربي ?/? د‎رصد از مساحت كشور را تشكيل مي‌ دهد و با كشورهاي تركيه، عراق و جمهوري خودمختار نخجوان حدود يك هزار كيلومتر به طول مرز مشترك دارد.
دشتهاي سرسبز، درياچه آبي، باغهاي زيباي سيب، انگورستانهاي وسيع، جنگلهاي افرا، كوههاي پوشيده از چشم‌ اندازهاي طبيعي همه جلوه‌هايي هستند كه استان آذربايجان غربي را به سرزميني با خاطره‌هاي فراموش ناشدني براي مسافران اين سرزمين مبدل مي ‌سازد.
در اين استان آنچه از جلوه‌هاي بكر طبيعت و آثار تاريخي به يادگار مانده از دوره‌هاي تاريخي مختلف موجود است همه وديعه‌هايي است براي درك بزرگي پروردگار در آفرينش تابلوهاي زيبا كه آدمي را متحير در مقابل عظمت خالق هستي مي ‌كند.
مسئولان سازمان ميراث فرهنگي، صنايع دستي و گردشگري آذربايجان غربي در خصوص اهميت آثار تاريخي موجود يادآور اين نكته مي‌شوند كه وجود يك هزار و ??? ‎اثر ثبت شده ملي باعث شده اين استان در رتبه برتر ثبت آثار تاريخي كشور قرار بگيرد.
تپه‌هاي باستاني، محوطه‌هاي تاريخي، ابنيه فرهنگي و آثار به جامانده از عبرت قرون و اعصار در آذربايجان غربي همه مويد اهميت تاريخي و فرهنگي اين استان در ايران زمين هستند.
تنوع آثار اقوام و مذاهب مختلف در آذربايجان غربي نيز بر ويژگي‌هاي فرهنگي موجود در اين استان افزوده و آن را متمايز از ساير مناطق كشور كرده است.
كارشناسان مسايل اقتصادي و فرهنگي معتقدند، آذربايجان غربي با بازسازي آثار تاريخي اش و ايجاد امكانات جانبي، استعداد و ظرفيت بالاي تبديل شدن به يك قطب مهم ايرانگردي و جهانگردي را داراست.
زيباسازي محوطه مكانهاي باستاني، ايجاد ظرفيتهاي اقامتي بالا، راه ‌اندازي مراكز تفريحي در كنار آثار تاريخي و جلوه‌هاي طبيعت بكر آذربايجان غربي، فراهم آوردن تسهيلات مسافرتي هوايي، ريلي و زميني از جمله مسايلي هستند كه مي ‌توانند ظرفيت پذيرش گردشگران را در اين منطقه بالا ببرند.
در سال هاي اخير، مقدمات ايجاد امكانات گردشگري در مناطق مختلف اين استان فراهم شده به طوري كه ايجاد ?? منطقه نمونه گردشگري ملي و بين‌المللي در مناطق تاريخي و طبيعي آذربايجان غربي در مراحل راه اندازي، اجرا و تكميل است.
آذربايجان غربي چهارراه تمدن است و دروازه ارتباطي آسيا و اروپا محسوب مي ‌شود و به لحاظ طبيعت سبز و آب و هواي مساعد و وجود ظرفيتهاي تاريخي از پتانسيل بالاي سرمايه‌گذاري در بخش توسعه گردشگري برخوردار است.
شهر يا منطقه و حتي روستايي از آذربايجان غربي را نمي ‌توان مشاهده كرد كه بنايي از آثار هنري معماري اسلامي و تاريخي يا جلوه ‌هايي از زيبايي ‌هاي چشم‌نواز در آن يافت نشود.
ميراث تاريخي به ‌جا مانده از گذر زمان همچون مجموعه آثار باستاني تخت سليمان تكاب با سابقه‌اي چندين هزارساله، بناهاي تاريخي و مساجد دوره‌هاي مختلف در شهرستانهاي اروميه، خوي، سلماس، نقده، ماكو، مهاباد، مياندوآب و ديگر شهرها جاذبه‌هاي ماندگار و پايداري هستند كه در آذربايجان غربي خود را به رخ مسافرانشان مي‌ كشند.
اهميت آثار تاريخي موجود در آذربايجان غربي علاوه بر داخل كشور در جهان نيز مورد توجه قرار گرفته به طوري كه دو اثر تاريخي آذربايجان غربي شامل مجموعه تاريخي و باستاني و فرهنگي تخت سليمان تكاب و اثر تاريخي قره‌كليساي چالدران در رديف آثار جهاني در يونسكو به ثبت رسيده است.
از مجموعه طبيعت زيباي آذربايجان غربي، پارك ملي درياچه اروميه به عنوان نمونه‌اي از هزاران منظره طبيعي كفايت مي ‌كند كه انسان در برابر قدرت آفريدگار سر تعظيم فرود آورد.
چي چست نام قديم و باستاني درياچه اروميه است كه با وسعتي حدود پنج هزار كيلومترمربع و با وجود ‎ ???جزيره كوچك و بزرگش در حدفاصل دو استان آذربايجان غربي و آذربايجان شرقي قرار گرفته است.
مناظر سحرانگيز و رويايي گسترده شده در سواحل درياچه اروميه مي‌ تواند اين درياچه را كه چون نگيني شهرهاي اروميه، سلماس، مياندوآب، مهاباد و نقده را در برگرفته به يكي از مراكز عمده گردشگري كشور تبديل كند.
درياچه اروميه با وجود گذراندن روزهاي حزن انگيز بحراني در سال هاي اخير به دليل مشكل خشكسالي همچنان بزرگترين درياچه داخلي كشور و پناهگاه و محل عبور هزاران پرنده رنگين پر بوده و مرهمي براي چشمان خسته مسافراني است كه از سواحل درياچه گذر مي ‌كنند.
اين درياچه كه منشا پيدايش آن را سيلابي سرازير شده از سوي قفقاز مي ‌دانند در طول تاريخ، همواره نام آشنايي داشته و منتهي اليه شرقي تمدن آشور بوده و بنا به‌روايات تاريخي زردشت پيامبر ايراني در ساحل آن به دنيا آمده است.
اين درياچه امروز اهميت جهاني دارد و از مناطق بديع در سطح جهان به شمار مي ‌رود و سازمان جهاني يونسكو، آن را از جمله ‎ ??منطقه بين‌المللي ذخاير طبيعي كره مسكوني ثبت و معرفي كرده است.
درياچه اروميه قبل از وقوع بحران خشكسالي و از دست دادن حدود دو سوم از وسعت خود، پهناورترين درياچه داخلي كشور بوده و ???كيلومتر طول و در پهن‌ترين نقطه ?? كيلومتر عرض داشته است و مساحت كلي آن بيش از ??? هزار هكتار بوده است.
عمق درياچه اروميه بين پنج تا ?? متر متغير است و ارتفاع آن از سطح آبهاي آزاد ???? متر است.
با وجود ??? گرم املاح محلولي در هر ليتر، درياچه به عنوان دومين آب شور جهان نيز مطرح است.
در سال ‌هاي اخير چشمهاي زيادي نگران خشكي درياچه اروميه و مرگ تدريجي آن است.
مردم آذربايجان غربي و آذربايجان شرقي به خصوص شهرهاي ساحلي آن چشم اميدشان به همت و اراده مسئولان عالي كشور براي احياي دوباره و نجات اين درياچه نيلگون است و اين اميدشان با آغاز فعاليت دولت تدبير و اميد و طرح شدن مسايل درياچه اروميه در اولين جلسه هيات دولت به رياست دكتر روحاني رئيس جمهوري ايران اسلامي تقويت شده و بارقه اميد براي زنده نگه داشتن اين تالاب بين المللي را افزايش داده است.
درياچه اروميه در پي خشكسالي‌هاي سال‌هاي گذشته، شش متر كاهش ارتفاع داشته كه اين امر تشكل‌هاي زيست محيطي داخلي و خارجي نيز را به تكاپوي چاره‌جويي براي رفع نگراني خشك شدن آن وادار كرده است.
غلظت بيش از حد آب درياچه اروميه مانع از آن است كه در زمستان سطح آب آن يخ ببندد و به همين علت در فصل زمستان پرندگان آبزي مهاجر به اين منطقه كوچ مي‌كنند و در جزاير آن سكني مي‌گزينند.
پرندگان را بايد با ارزش‌ ترين و بارزترين نشانه حيات در درياچه اروميه به شمار آورد كه خشك شدن تدريجي درياچه و شور شدن بيش از حد آب آن، حيات آنها را نيز مورد تهديد قرار داده و در سالهاي اخير از تعداد مهاجرت پرندگان به اين منطقه كاسته است.
جزاير اين درياچه، مامن و زيستگاه حيوانات متعددي چون قوچ، كل و بز، پلنگ، گرگ و انواع مارهاست و مي ‌توان گفت رهاسازي گوزن زرد ايراني و شرايط مناسب زيستي در جزيره اشك درياچه اروميه، اين حيوان زيبا را ازخطر انقراض نجات داد.
خشك شدن درياچه اروميه زندگي حيوان منحصر به فرد گوزن زرد ايراني را نيز در سال هاي گذشته تهديد مي كرد كه مسئولان حفاظت محيط زيست آذربايجان غربي با انتقال دستي آب و علوفه به جزاير درياچه به خصوص جزيره اشك و ايجاد آب انبارها براي اين مشكل چاره جويي كرده اند.
سيماي گياهي جزاير درياچه اروميه نيز متنوع است به طوري كه در بعضي از جزاير با سيماي گياهي استپي رو به ‌رو هستيم و تقريبا فضاي نيمه جنگلي بر برخي از جزاير چون كبودان، اسپير و آرزو حاكم است.
در اين جزاير پسته وحشي، بيشتر به چشم مي‌خورد كه همراه با درختچه‌هاي ديگر مثل بادام وحشي، ارس كوهي، خوشك، گوجه وحشي و بوته‌هاي كوتاه و علفي زمينه مناسبي براي زيست حيوانات در آن فراهم مي‌كنند.
در درياچه اروميه به غير از نوعي ميگو و نوعي جلبك شورپسند به دليل غلظت بيش از حد آن، هيچ آبزي ديگري توان زندگي ندارد.
ميگوي آب شور درياچه اروميه كه از ذخاير غني آن به شمار مي‌ ود و داراي ارزش بالاي اقتصادي با عنوان آرتميا اروميانا به ثبت رسيده است كه خشكسالي حيات تنها موجود آبهاي شور درياچه را تهديد مي كند.
ساحل زيباي اين درياچه در فصل گرما، سالانه دهها هزار نفر را براي شنا و استفاده از زيبايي‌ اي روح نواز آن به خود جذب مي‌كند.
وجود املاح معدني و رسوبات درياچه اروميه باعث شده كه لجن آن بنا به گفته متخصصان استفاده طبي داشته باشند و مسافران را براي ساعتي در روزهاي گرم سال جهت گرفتن حمام آفتاب به خود فرا مي‌ خوانند.
درياچه اروميه كه امروز با اجراي جاده شهيد كلانتري بر روي آن به دو قسمت تقسيم شده در هر حال با سحرانگيزي خاص خودش به خصوص در مواقع طلوع و غروب خورشيد چشم انتظار ديدار مسافراني است كه دل به طعبيت بكر خداوندي دارند.
در كنار اين جلوه زيباي خداوندي، ساير زيبايي‌هاي طبيعي خيره‌كننده آذربايجان غربي نيز چون غار طبيعي سهولان مهاباد، آبشار زيباي شلماش سردشت، تفرجگاه بند اروميه، منطقه حفاظت شده مراكان خوي، تالابهاي دل‌نواز كاني برازان، حسنلو، قوپي باباعلي، سيماي طبيعي خاصي به آذربايجان غربي بخشيده‌اند.
آذربايجان غربي در كنار طبيعت زيبايش از آثار فراوان تاريخي نيز بهره مي برد كه هر كدام از اين آثار توان جذب گردشگران بي شماري را به دليل ويژگي‌هاي خاص خودشان دارند.
اروميه مركز استان آذربايجان غربي را بايد به دليل تنوع آثار تاريخي‌اش يكي از كانونهاي پر فروغ مدنيت در فلات ايران خواند.
هنوز هم زيبايي ‌هاي طبيعي و آثار تاريخي آن زينت بخش صفحات بسياري از سفرنامه‌ها و سياحت نامه‌هاست.
براي تاريخي و فرهنگي بودن اروميه، در كنار تمامي شواهد به ‌جا مانده‌اش، سندهايي چون تپه‌هاي ‎ ??گانه باستاني كفايت مي‌ كند.
از مهم‌ترين تپه‌هاي تاريخي اروميه مي ‌توان از ديگاله، ترمني، ديزج تكيه، احمد سارالان، چيچكلي و گوك تپه نام برد كه هم ‌اكنون لوح به دست آمده از تپه گوك تپه با قدمتي دو هزار سال قبل از ميلاد در موزه دومتروپوليتن نيويورك نگهداري مي‌ شود.
در اروميه ابنيه‌هاي تاريخي متعددي نيز چون مسجد جامع و اثر تاريخي سه گنبد مربوط به دوره سلجوقي، بازار قديمي مربوط به دوره صفويه و آثاري از دوره قاجاريه مانند مسجد سردار، خانه انصاري، ساختمانهاي شهرداري و شهرباني، مدرسه هدايت و مسجد مناره وجود دارد.
موزه اروميه كه در مركز شهر واقع است با اشيا به نمايش درآمده‌اش معرف خوبي براي معرفي آثار تاريخي اين قسمت از خاك ايران و ديگر مناطق كشور است.
غناي اشياي تاريخي موجود در موزه اروميه باعث شده كه اين گنجينه مهم در رديف دومين موزه كشور قرار بگيرد.
علاوه بر اين در اروميه كليساهاي قديمي متعددي نيز وجود دارد كه كليساي سير با قدمتي بيش از ‎ ????سال و كليساي ننه مريم از مهم‌ترين آنها هستند.
در شهرستان خوي، دومين شهر پر جمعيت آذربايجان غربي نيز زيبايي‌هاي طبيعي با آثار متعدد تاريخي دست به دست هم داده و اين شهر را به عنوان مركز گردشگري معرفي كرده است.
در شهرستان خوي پل زيباي قطور، مناره شمس تبريزي، پل خاتون، دروازه سنگي، مسجد مطلب خان، تپه قديمي بسطام، بازار قديمي همه ساله پذيراي هزاران مسافر داخلي و خارجي مي‌ شوند.
شهر مرزي ماكو در منتهي اليه شمالغرب كشور علاوه بر جلوه‌هاي طبيعت خيره كننده‌اش در ميان حصار كوهها و رودخانه زنگمار با بهره‌گيري از امكانات طبيعي و برخورداري از آثار تاريخي مهمي چون پل پنج چشمه، كاخ موزه باغچه جوق، عمارت كلاه فرنگي، مقبره معروف بام فرهاد و ساختمانهاي قديمي زيادي از قطبهاي مهم جذب گردشگر محسوب مي‌ شود.
قره‌كليساي چالدران به عنوان يكي از كليساهاي اوليه جهان مسيحيت نيز در اين استان، مشتاقان زيادي را همه ساله به خود فرا مي ‌خواند.
كليساي تاتائوس مقدس (قره‌كليسا) در شمال شرقي دشت چالدران در كنار روستاي كليساكندي واقع است و تاريخ ساخت آن به اوايل دوره مسيحيت باز مي‌گردد.
بناي اين كليسا كه ثبت جهاني آن در سازمان فرهنگي يونسكو انجام شده است روي آرامگاه تاتائوس مقدس يكي از مبشرين دين مسيحيت ساخته شده است.
شهرهاي ديگر آذربايجان غربي نيز داراي آثار متعددي تاريخي و فرهنگي هستند كه از آن جمله كتيبه سنگي خان تختي سلماس، تپه‌هاي باستاني هفتوان و كول تپه اين شهرستان، تپه باستاني حسنلوي نقده و آثار تاريخي متعدد مهاباد اشاره كرد كه حضور گردشگران داخلي و خارجي را طلب مي‌كنند.
كتيبه سنگي خان تختي سلماس يكي از كتيبه ‌هاي مهم تاريخي كشور مربوط به دوره ساسانيان است كه شاپور اول ساساني را سوار بر اسب در حالي كه والريانوس رومي در مقابلش زانو زده نشان مي‌دهد.
به اعتقاد كارشناسان، گردشگري با توجه به زمينه‌هاي مناسب و ظرفيتهاي مساعدي كه در اشتغال، رونق بازار، جذب نقدينگي و سرمايه‌هاي داخلي و خارجي و بهبود سطح زندگي مردم و ارزآوري دارد به عنوان يكي از عوامل مهم توسعه محسوب مي‌شود.
در هر صورت آذربايجان غربي با توجه به ظرفيتهاي موجودش يكي از مناطق مستعد براي توسعه گردشگري كشور است و توسعه اين بخش در اين استان مرزي مي‌تواند به رونق اين صنعت در ايران كمك كند.
آثار هشت سال دفاع مقدس در آذربايجان غربي نيز از ديگر ظرفيت هايي است كه در قالب كاروان هاي راهيان نور در سال هاي اخير مورد توجه قرار گرفته است.
برابر اعلام مسئولان تا پايان شهريور ماه امسال مناطق عملياتي شمالغرب كشور به ويژه مناطق عملياتي آذربايجان غربي و يادمان هاي شهداي استان پذيراي ?? هزار زائر مي شوند.
آذربايجان غربي داراي ???? بنا، تپه و محوطه تاريخي است كه سالانه گردشگران بسياري را به سوي خود جلب مي كند.
علاوه بر گردشگري طبيعت و آثار تاريخي، مجاورت با سه كشور خارجي سبب شده است آذربايجان غربي در زمينه گردشگري سلامت نيز با توجه به امكانات مناسب بهداشتي و درماني اش مورد توجه قرار بگيرد كه اهميت اين موضوع در سخنان مسئولان اين بخش مورد تاكيد قرار مي گيرد.
گزارش از : جواد زاهدي