ابتدا پلان بقعه با مقیاس ۱۰۰/۱ را نمایش می دهیم تا بیشتر آشنا شویم

به منظور بررسی اجزای مختلف بنا و آشنایی با نحوه طراحی و متریال به کاررفته  سه قسمت اصلی ( اندام ) آن را به شرح زیر مورد مطالعه قرار می دهیم ،

 1- دهلیز یا کفش کن

2- قسمت چهار طاقی

3- اتاق مقبره

قبل از بررسی خاطر نشان می شویم در این پست فقط دهلیز یا کفش کن مورد بررسی قرار می گیرد

 -  دهلیز یا کفش کن:

 به وسیله‌ی مدخل اصلی به آن راه می یابیم، مستطیل شکل است،این قسمت در غرب بنا واقع شده است،طول آن 15/3 و عرض آن 75/1 متر می باشد.در سردر ورودی این قسمت فرو رفتگی کوچکی که جای کتیبه‌ی مرمت بنا بوده است، مشاهده می گردد. دیوارهای داخلی به وسیله‌ی قشری از گچ و آهک پوشیده شده، و از در دیوار شمالی نیز آثار یک طاقچه‌ی کوچک جلب توجه می کند.

دهلیز به وسیله‌ی دری که در جانب شرقی آن قرار دارد به داخل چهار طاقی راه دارد، و در بالای این در نیز چوب ضخیمی به صورت افقی تعبیه شده است، که بر استحکام آن می افزاید. در واقع باید گفت که این در از داخل یکی از پایه های چهار طاقی به قسمت دوم بنا راه می یابد. ارتفاع در150  سانتیمتر و عرض آن 70 سانتیمتر است.

آنچه که در دهلیز نظر هر بیننده را جلب می کند، طرز سقف بندی آن است به صورت پوشش خرپشته‌ای صورت گرفته است. این نوع پوشش را در معماری ایران قبل از اسلام  می توان یافت ،و  بعداً هم در آثار اسلامی ادامه یافته است. 

  قدیمی ترین نوع این پوشش مربوط به مقابری است که در دهانه‌ی غلامان در سیستان واقع شده، و ضمن کاوشهای زیاد خاک برداری شده است.

پوشش قبر کورش در پاسارگاد، و همچنین مقبره‌ی سنگی گور دختر در سر مشهد فارس نیز به صورت خرپشته‌ای است.

 

 قسمت مشخص شده در پلان ، دهلیز یا کفشکن میباشد

منبع:  http://ayyubansari.blogfa.com/